АНБ и МВР удрија врз проруска пропагандна мрежа во Македонија: Клонирани портали ширеле етничка омраза и лажни вести

Агенцијата за национална безбедност (АНБ), во тесна координација со Министерството за внатрешни работи (МВР) и Основното јавно обвинителство (ОЈО), спроведува опсежна безбедносна операција за сузбивање на организирана пропагандна мрежа во земјава. Според официјалните информации, мрежата имала „деструктивна и малициозна агенда“ насочена кон директно манипулирање со јавното мислење во корист на странски, односно руски геополитички интереси.

Во рамки на оперативните активности, на 18 септември бил извршен претрес во домот на македонски државјанин чиј идентитет засега не се соопштува. Тој се сомничи дека бил директно поврзан со странски структури кои раководат со софистициран медиумски апарат инфилтриран во македонскиот интернет-простор. При претресот се одземени електронски уреди и материјали кои во моментов се предмет на форензичко вештачење.

Сериозни сомнежи за три кривични дела

Против осомниченото лице се води постапка за три тешки дела од Кривичниот законик:

• Член 319: Предизвикување национална, расна и верска омраза, раздор и нетрпеливост;
• Член 360: Одавање службена тајна;
• Член 394-г: Ширење расистички и ксенофобичен материјал по пат на компјутерски систем.

Од АНБ нагласуваат дека оваа акција претставува директно продолжение на претходно пресечените проруски хибридни активности во земјата.

Клонирани портали како алатка за хибридна војна

Според сознанијата на безбедносните органи, вистинските креатори на овие операции се прикривале зад мрежа од клонирани псевдо-портали регистрирани на македонски интернет-домени (.mk).

„Преку овие псевдо-портали континуирано се пласираат дезинформации, лажни вести и се врши намерно преобликување на наративите за клучните општествени настани. Целта на овие операции е системско поткопување на довербата на граѓаните во државните институции, како и разгорување на меѓуетнички и национални тензии“, соопштуваат од АНБ, потенцирајќи дека ваквите субверзивни дејствија се надоврзани на регионални проруски политички структури чија крајна цел е блокирање на евроинтегративниот пат на Македонија.

Ова е првпат македонските безбедносни служби во официјално соопштение експлицитно да ја нотираат улогата на „руските интереси“ во медиумските манипулации на домашната сцена.

Претходни истраги: Од Фондацијата „Македонија“ до мрежата „Правда“

Истражувачките медиуми во земјава (како „360 Степени“ и неделникот „Фокус“) и претходно алармираа за постоење на организирани канали за странско влијание. Фокусот на претходните истраги на МВР и АНБ беше насочен кон бугарската Фондација „Македонија“ предводена од Виктор Стојанов (кој во меѓувреме беше прогласен за персона нон грата).

Стојанов јавно признаваше дека финансира дваесетина медиумски канали во земјава (онлајн медиуми, Јутјуб канали, Фејсбук групи и Инстаграм профили), обвинувајќи ги македонските власти за притисок врз „независни медиуми“. Во март годинава, АНБ веќе поднесе кривични пријави за лица поврзани со ширење пропаганда и бот-мрежи насочени против македонскиот идентитет.

Паралелно со овие регионални актери, истражувањата на платформите „Вистиномер“ и „Antidisinfo.net“ веќе го документираа присуството на озлогласената руска дигитална мрежа „Правда“ (позната меѓународно како „Портал Комбат“), која поседува наменски македонски поддомени и Телеграм канали за масовно пренесување содржини директно од руските државни медиуми.

Расте перцепцијата за руското влијание

Сериозноста на хибридните закани ја потврдуваат и социолошките истражувања. Според последните мерења на Фондацијата „Метаморфозис“, перцепцијата кај македонските граѓани за присуството и активноста на странски извори кои промовираат руски интереси во медиумскиот простор бележи драматичен раст – од 17 отсто во 2023 година, на дури 29 отсто во 2025 година.

Од АНБ порачуваат дека безбедносните структури ќе продолжат бескомпромисно да ги следат и неутрализираат сите хибридни обиди за нарушување на стабилноста и уставниот поредок на државата.