Наместо стручен асистент, мајка седи во училишната клупа: Бирократијата го кочи образованието на две првачиња со аутизам
Иако семејството уредно ги доставило сите документи уште во мај, скопјанката Мартина Младеновски од 1 септември секојдневно оди на настава со своите близначки бидејќи државата сè уште нема ангажирано образовни асистенти.
Новата учебна година наместо радост, донесе нови институционални препреки за семејството Младеновски од скопската населба Нерези. Нивните ќерки близначки, кои имаат дијагностициран аутизам, годинава се запишале во прво одделение во основното училиште „Братство“, но бидејќи образовниот систем не им обезбеди навремена поддршка, нивната мајка, Мартина Младеновски, е принудена секојдневно да седи во училницата и да ја следи целата настава заедно со нив.
Случајот не е резултат на родителски пропуст – семејството ги испочитувало сите законски процедури. Комплетната документација заедно со наодите и препораките од надлежната стручна комисија биле уредно доставени уште на 4 мај, при самиот упис на децата. Сепак, речиси половина месец по почетокот на учебната година, процедурата за избор на асистенти сè уште е заглавена во административните лавиринти.
„Децата не можат да ја чекаат администрацијата“
Според информациите што ги добиле родителите, целиот процес е закочен поради чекање на конечно одобрение од Министерството за образование и наука (МОН). Дури по добивањето на оваа согласност, училиштето со ресурсен центар „Златан Сремец“ ќе може да распише јавен оглас за ангажирање на потребниот кадар.
Иако училиштето се обидува привремено да помогне со интерни решенија, мајката посочува дека честото менување на лицата кои влегуваат во училницата предизвикува огромен стрес и дополнителни потешкотии кај девојчињата. За децата од аутистичниот спектар, стабилната дневна рутина, познатата средина и воспоставената доверба со едно стручно лице се клучни фактори за нивен развој и адаптација.
„Разбирам дека постојат законски процедури, но децата не можат да чекаат администрацијата да си ја заврши работата. Не бараме никаков посебен или привилегиран третман, туку само моите деца да го добијат она што законски им следува – соодветна стручна поддршка за да можат рамноправно да учат и да се интегрираат“, изјави Младеновски за порталот „Сакам да кажам“.
Тежок финансиски и социјален товар врз семејството
Неажурноста на институциите директно удира по егзистенцијата на целото семејство. Поради обврската цел ден да биде со своите првачиња во училиште, мајката е оневозможена да бара вработување. Целиот финансиски товар паѓа врз таткото, кој мора да ги покрие редовните животни трошоци, приватните дефектолошки и здравствени прегледи, како и неопходните суплементи во исхраната кои не се на позитивната листа на лекови. Дополнително, семејството дома се грижи и за трето, помало бебе.
МОН со статистика за илјадници вработени, но без прецизен рок
Од Министерството за образование и наука засега немаат прецизен одговор кога точно девојчињата од ОУ „Братство“ ќе ги добијат своите образовни асистенти.
Во својот писмен одговор, од ресорното министерство само посочуваат дека за оваа учебна година во основното образование веќе се ангажирани 1.358 образовни асистенти, а за првпат се обезбедени и 166 асистенти за учениците во средните училишта.
„Започната е постапка за ангажирање дополнителен број стручни лица, согласно пристигнатите и пријавени потреби од страна на родителите. Додека трае изборот и формалната постапка, училиштата се задолжени максимално да ги искористат своите расположливи капацитети за да им пружат соодветна помош на учениците со попреченост“, соопштуваат од МОН.
Системски проблем што се повторува секој септември
Случајот на овие две близначки за жал не е изолиран инцидент. Бројни родители низ целата земја деновиве реагираат на социјалните мрежи дека нивните деца ја започнале учебната година без задолжителната асистенција, и покрај навремено доставената медицинска и стручна документација.
Експертите и родителите алармираат дека ваквото доцнење на институциите не претставува само обичен „технички проблем“, туку директно го загрозува процесот на инклузија, оставајќи ги најранливите ученици на маргините, а нивните семејства препуштени сами на себе.