СТРАТЕШКО ПАРТНЕРСТВО: САД и Македонија постигнаа историски договор за фер трговија и енергетска независност
ВАШИНГТОН / СКОПЈЕ – Стејт департментот на САД објави дека Соединетите Американски Држави и Република Северна Македонија успешно ја усогласија Рамката за договор за реципрочна и фер трговија. Овој значаен документ има за цел суштинско унапредување на билатералните економски односи, поттикнување на растот и продлабочување на трансатлантското партнерство.
Договорот не само што ги олеснува трговските текови, туку и ја позиционира Македонија како клучен партнер во регионот преку заеднички стратешки и енергетски проекти.
Укинување на царините и нов пазарен пристап
Една од клучните столбови на договорот е елиминирањето на бариерите за американските производи. Македонија се обврза да ги отстрани сите царински давачки за американските индустриски и земјоделски производи.
Од друга страна, САД ќе ја задржат стапката од 15 проценти реципрочни царини за македонските производи, согласно претходните извршни наредби на Белата куќа, но со значаен исклучок: Вашингтон ќе идентификува листа на специфични македонски производи кои ќе добијат нулта царинска стапка, со можност за дополнителни тарифни олеснувања во иднина.
Енергетска безбедност: Американски гас за македонските домаќинства и индустрија
Договорот става силен акцент на енергетската диверзификација. Со изградбата на новиот гасен интерконектор меѓу Грција и Македонија, државата ќе стави крај на енергетската зависност. По завршувањето на овој проект, Северна Македонија ќе започне со директна набавка на течен природен гас (LNG) од САД, што се смета за клучен чекор кон долгорочна енергетска безбедност.
Дигитална економија и интелектуална сопственост
Во областа на модерните технологии, Македонија се обврза:
- Да не воведува данок на дигитални услуги;
- Да поддржи трајна забрана за царини на електронски трансмисии во рамки на СТО;
- Да ја зајакне заштитата на правата од интелектуална сопственост.
Екологија, работнички права и национална безбедност
Рамката за договор вклучува и заложби за одржување високи стандарди во заштитата на животната средина и доследно спроведување на еколошките закони. Двете земји исто така ќе соработуваат на полето на работничките права и економската безбедност, со посебен фокус на отпорноста на синџирите на снабдување и контролата на странските инвестиции.
Двете страни најавија дека претстои период на техничко финализирање на текстот на договорот, по што ќе следат внатрешните процедури и официјалното потпишување, со што овој историски договор ќе стапи на сила.