Деблокада на Изборниот законик: На маса поштенско гласање за дијаспората и модел за една изборна единица
Во Собранието денеска ќе се одржи нова координативна средба на пратеничките групи во обид да се постигне конечен договор за измените на Изборниот законик. Владејачкото мнозинство понуди нови отстапки за да се одблокира процесот, кој во моментов е закочен со над 13.500 амандмани од опозицијата.
Од електронско кон поштенско гласање
Клучната новина во преговорите, како што брифираат од ВМРО-ДПМНЕ, е предлогот за воведување поштенско гласање за македонските државјани во дијаспората, како алтернатива на првичното решение за електронско гласање кое беше одбиено од СДСМ. Според овој предлог, процедурата би се прецизирала со подзаконски акт на Државната изборна комисија (ДИК) најдоцна до 30 септември 2028 година.
Дополнително, владејачката партија изрази подготвеност да го прифати и долгогодишното барање на помалите партии за воведување на една изборна единица.
Нов модел за финансирање на изборната кампања
Работната група веќе постигна начелен консензус за распределба на буџетските средства наменети за изборно рекламирање. Новиот модел предвидува објективен критериум според бројот на пратеници:
- 42% за двете најголеми партии од власта;
- 42% за двете најголеми партии од опозицијата;
- 8% за партиите со пратенички групи (како Левица);
- 5% за парламентарните партии без пратенички групи;
- 3% за вонпарламентарните субјекти и групи избирачи.
Сепак, преговорите се усложнети поради барањето на Левица за зголемување на овој процент на 10 отсто и воведување консензуално одлучување во ДИК, што за ВМРО-ДПМНЕ во моментов е неприфатливо.
Услов за повлекување на амандманите
СДСМ и Левица најавија дека доколку се постигне политички договор на денешната средба, веднаш ќе ги повлечат илјадниците амандмани. Ова е клучно за одблокирање на Собранието, особено што Изборниот законик е последната од десетте точки кои државата мора да ги исполни во рамките на „грејс-периодот“ за усогласување со реформските процеси на Европската Унија.
Паралелно со преговорите во законодавниот дом, в среда пред Уставниот суд ќе се најде и иницијативата на Левица и Демократи поврзана со правилата за политичко рекламирање, што дополнително може да влијае врз конечниот облик на законот.