Изборна драма во Шведска: Тесна предност за левицата, неизвесно дали крајната десница влегува во власта
Со 95 отсто пребројани гласови, блокот на Магдалена Андерсон има предност од само три пратенички места. Конечниот победник ќе се знае во среда, а во игра се историски промени за земјата.
Шведска се соочува со една од најнеизвесните изборни разврски во својата понова историја. Парламентарните избори во земјата влегоа во драматична завршница, во која се кршат копјата дали власта ќе ја преземе левиот центар или, пак, крајната десница за првпат во историјата ќе добие министерски позиции во владата.
Според официјалните проекции на Шведската изборна управа, врз основа на 95 отсто пребројани гласови, четирипартискиот блок предводен од лидерката на Социјалдемократите, Магдалена Андерсон, има тесно водство. Нејзината коалиција проектира 176 пратенички места во 349-члениот парламент, наспроти 173 места за десничарскиот сојуз на актуелниот премиер Улф Кристерсон.
Само 28.000 гласови ја прават разликата
Анализата на шведскиот јавен сервис СВТ (SVT) покажува дека разликата помеѓу двата спротивставени блока изнесува само околу 28.000 гласови. Бидејќи се очекува во среда да се пребројат дополнителни околу 200.000 гласачки ливчиња (гласови по пошта и од странство), официјалниот исход од изборите останува отворен.
„Шведските избори се секогаш тесни. Моментално водиме и, доколку овој резултат се задржи, Шведска ќе добие нова влада“, порача Андершон пред своите поддржувачи во Стокхолм, откако претходно доби јавна поддршка и од музичката легенда Бени Андерсон од групата АББА.
Пресвртница за Шведска и тест за подемот на европската десница
Овие избори имаат огромно геополитичко и општествено значење. Победа на социјалдемократите би значела враќање на левиот центар на власт, додека евентуален триумф на Кристерсон за првпат би ја отворил вратата на владата за антиимигрантската партија „Шведски демократи“, предводена од Јими Окесон – партија со контроверзни корени од 1980-тите поврзани со нео-нацистички движења.
Актуелниот премиер Кристерсон досега владееше со надворешна поддршка од оваа десничарска партија во парламентот, но без нивно директно присуство во владиниот кабинет.
Кристерсон изјави дека нема да брза со признавање пораз и најави сложени преговори: „Каде ќе заврши ова останува да видиме, но левицата не успеа да обезбеди стабилно мнозинство за својата социјалистичка економска програма“.
Политички пазар и улогата на малите партии
Како што пренесуваат дипломатски извори, Кристерсон подготвува агресивна преговарачка тактика – тој планира да се обиде да ја убеди малата, либерална Партија на центарот да го напушти таборот на Андерсон и да премине на негова страна, по што би побарал гласање за доверба во новиот парламент.
Од друга страна, патот на Андерсон до формирање стабилна коалиција исто така ќе биде оптоварен со меѓусебни идеолошки разлики меѓу помалите партнери од левицата.
Со оглед на минималната разлика, следните денови и недели во Стокхолм ќе бидат исполнети со интензивни меѓупартиски пазарења кои ќе ја одредат идната политичка насока на Шведска.