Удар за „Тему“, „Шеин“ и „АлиЕкспрес“: Новата такса на ЕУ од три евра го скрати увозот на евтини кинески пратки за дури 40 отсто
Воведувањето на симболичната царинска такса од само три евра за малите пратки во Европската Унија предизвика вистински земјотрес кај популарните кинески платформи за онлајн-трговија. Според најновите царински анализи објавени од француското Министерство за економија, увозот на мали пакети во земјите-членки на ЕУ забележа пад од 30 до 40 проценти за само еден месец од стапувањето на мерката на сила на 1 јули.
Новите правила важат за сите пратки со вредност помала од 150 евра, категорија која со години беше целосно ослободена од увозни давачки, што им овозможи на платформите како „Тему“ (Temu), „Шеин“ (Shein) и „АлиЕкспрес“ (AliExpress) масовно да го преплават европскиот пазар со евтина облека, технологија и предмети за домаќинството.
Драстичен пад на продажбата кај кинеските гиганти
Првичните резултати покажуваат дека дополнителниот трошок сериозно влијае врз куповните навики на европските граѓани. Падот на продажбата во периодот јуни – јули е евидентен кај водечките платформи:
- Temu: Забележа најголем удар со пад на продажбата од дури 50 проценти;
- AliExpress: Регистрираше пад на обемот на нарачки од 37 проценти;
- Shein: Помина со релативно поумерен пад од 15 проценти.
Како одговор на новите ограничувања, овие компании веќе бараат алтернативни решенија за да го заобиколат царинското оптоварување. Нивниот главен стратешки план предвидува отворање на големи регионални логистички магацини директно на територијата на ЕУ (со фокус на Полска кон крајот на 2026 година), со што пратките кон купувачите би се дистрибуирале како внатрешна трговија без прекугранични царински давачки.
Зошто Брисел стави рампа за евтините пратки?
Одлуката на Европската комисија да стави крај на неконтролираниот увоз се темели на две клучни причини:
- Нелојална конкуренција: Во текот на 2025 година во ЕУ влегле дури 5,9 милијарди производи со мала вредност (во просек над 16 милиони пакети дневно), што домашните европски трговци и производители ги стави во крајно нерамноправна пазарна позиција.
- Опасност по безбедноста и здравјето: Официјалните инспекциски контроли во 2025 година покажаа дека повеќе од 60 проценти од тестираните евтини производи не ги исполнуваат европските стандарди за безбедност, квалитет и хемиска исправност. Новиот механизам им овозможува на цариниците полесно да ги лоцираат и задржат ваквите пратки уште на влезните пунктови.
Вовед во големата царинска реформа во 2028 година
Оваа такса претставува само преодно решение и увертира кон сеопфатната реформа на европскиот царински систем, која треба целосно да се имплементира до 2028 година.
Следниот чекор на Брисел се очекува веќе во ноември, кога институциите ќе разгледуваат воведување дополнителни долгорочни административни такси за покривање на трошоците за логистичка обработка и проверка на увозните пратки.