Обвинение за „Лотарија“: Груби и соработниците се товарат за штета од 8,2 милиони евра преку нелегална набавка на терминали
По сеопфатна повеќемесечна истрага, Основното јавно обвинителство Скопје поднесе обвинителен акт против осум лица за злоупотреба на службената положба и овластување во случајот со Државната лотарија. Меѓу клучните обвинети се поранешниот прв вицепремиер Артан Груби и поранешниот директор на Лотаријата, Перпарим Бајрами.
Шема за противзаконско приредување игри на среќа
Обвинителството тврди дека во текот на 2023 и 2024 година, обвинетите свесно ги пречекориле своите овластувања со цел да овозможат самостојно приредување на електронски игри на среќа и набавка на видеолотариски терминали (ВЛТ). Според обвинителниот акт, Државната лотарија немала законско право на оваа дејност, бидејќи истото право веќе го вложила како свој капитал (вреден 6,24 милиони евра) во мешовитото друштво со „Касинос Аустриа“ во 2013 година.
И покрај тоа што биле свесни за овој факт, обвинетите ја туркале одлуката за нова набавка, со што на институцијата ѝ нанеле директна финансиска штета од над 507 милиони денари, односно околу 8,2 милиони евра.
Улогата на Владата и Надзорниот одбор
Истрагата открива дека патот за спорната набавка бил отворен преку владина седница на 6 јуни 2023 година. Обвинителството тврди дека тогашниот генерален секретар на Владата, спротивно на Деловникот, ја предложил точката како итна, додека Артан Груби, во својство на претседавач, ја изгласал одлуката иако знаел дека таа не е во надлежност на Владата како Собрание на Лотаријата.
Целиот процес бил финализиран преку Надзорниот одбор на Државната лотарија, чии членови, според Обвинителството, иако знаеле дека законската процедура е прекршена, ја одобриле „големата зделка“ за набавка на терминалите.
Од бегство до обвинителна клупа
Артан Груби, кој важеше за една од највлијателните фигури во претходната власт, повеќе од една година беше недостапен за правдата. По неговото бегство во декември 2024 година и распишувањето меѓународна потерница, тој во февруари годинава се предаде на граничниот премин Блаце. По враќањето, му беше одреден куќен притвор, а Обвинителството сега бара продолжување на оваа мерка.
За првообвинетиот, кој според информациите повторно е во бегство, Обвинителството бара притвор од моментот на неговото пронаоѓање. За останатите инволвирани се предложени мерки на претпазливост, вклучувајќи одземање на патни исправи.
Политички импликации
Случајот предизвика силни политички потреси, особено во редовите на ДУИ. Лидерот на партијата, Али Ахмети, неодамна изјави дека самиот побарал од Груби да се врати и да се соочи со одговорноста, нагласувајќи дека очекува неселективна правда. Судот сега треба да го оцени обвинителниот акт и да ги закаже првите рочишта за еден од најголемите корупциски предмети поврзани со претходната владејачка гарнитура.