ТЕНЗИИ ВО НАТО: Рубио со остри критики до европските сојузници поради војната со Иран

Министрите за надворешни работи на земјите членки на НАТО денеска ги продолжуваат разговорите во шведскиот град Хелсингборг. Иако официјалната агенда е насочена кон зајакнување на европските воени капацитети, состанокот се одвива во сенка на длабоките несогласувања меѓу Вашингтон и дел од европските сојузници околу воениот конфликт со Иран.

Американскиот државен секретар, Марко Рубио, уште пред пристигнувањето во Шведска упати директни и остри критики до државите кои го ограничија пристапот до воените бази за американските операции против Техеран. Под посебен притисок се најде Шпанија, која одби да отстапи воена логистика за потребите на САД.

„Зошто се во НАТО ако не помагаат?“

„Ако земји како Шпанија одбиваат да ни ги дадат на користење тие бази, тогаш зошто се во НАТО? Тоа е сосема легитимно прашање“, изјави Рубио во интервју објавено на платформата „Јутјуб“.

Тој подвлече дека американското членство во Алијансата мора да има јасна „вредност за Америка“ и дека европските бази се клучен дел од тој сојуз. Иако Рубио напомена дека одредени членки на НАТО биле „од голема помош“ во досегашниот тек на конфликтот со Иран, тој одби да ги именува земјите кои соработуваат со Вашингтон.

Притисок од Трамп и најави за повлекување на војската

Администрацијата на претседателот Доналд Трамп ја користи оваа средба за дополнително да го засили притисокот врз Европа за драстично зголемување на трошоците за одбрана. Вашингтон инсистира европските лидери да преземат поголема одговорност за сопствената безбедност, наместо да се потпираат исклучиво на американските ресурси.

Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, навести дека Вашингтон на претстојниот самит во Анкара во јули би можел официјално да објави радикални промени во својот придонес кон Алијансата. Ваквите најави веќе добиваат конкретни контури, со оглед на тоа што САД веќе го најавија повлекувањето на околу 5.000 војници од европско тло, а привремено се стопирани и плановите за распоредување на ракети со среден дострел во Германија.

Оваа средба во Шведска се смета за критичен тест за единството на НАТО, во момент кога геополитичките интереси на САД на Блискиот Исток се судираат со претпазливоста на одредени европски престолнини.