Следниот попис на населението ќе биде електронски – подготовките за 2030 година веќе почнале

Министерот за дигитална трансформација Стефан Андоновски и директорот на Државниот завод за статистика Дејан Станков најавија дека следниот попис на населението ќе биде спроведен електронски, базиран на административни регистри, а не со теренско попишување. Според меѓународните стандарди, пописот е планиран околу 2030 година, а подготовките се веќе во тек.

Електронски попис базиран на регистри

Директорот на ДЗС, Дејан Станков, нагласи дека согласно резолуцијата донесена на Генералното собрание на Статистичката комисија при ОН, следниот попис е планиран на глобално ниво околу 2030 година.

„Нашата цел е следниот попис на население да биде спроведен електронски, односно со користење на административни извори”, изјави Станков.

За таа цел, ДЗС започнал со воспоставување на статистички регистри на население, каде заедно со институциите носители на административните збирки се работи на испитување на квалитетот на податоците.

Подготовки од 2026 година

Министерот Андоновски потврди дека политичката обврска е во 2026 година да се направат сите подготовки за дигитален попис, како што е наведено и во програмата на Владата.

„Имаме време од денес до рокот кога треба да се спроведе пописот да ги тестираме фазите, секако под водство на Државниот завод за статистика. Сме сигурни дека во моментот кога ќе дојде пописот, ќе им веруваме и на резултатите и на методологијата”, рече Андоновски.

Тој посочи дека сега секоја институција работи на своите регистри, а ДЗС ја развива методологијата за споделување и достапност на податоците.

Критики за Пописот 2021

Андоновски остро се осврна на Пописот 2021, наведувајќи конкретни пропусти:

• Голем дел од активностите не биле извршени согласно методологијата
• Се вршело попишување на лица во странство кои не се резиденти, под неразјаснети околности
• Имало случаи на пакети со пасоши кои се попишувале како да се луѓе

„Нешто што не смееме да го дозволиме на следниот попис”, рече Андоновски.

Резидентно наспроти нерезидентно население

Станков објасни дека е позната појавата населението кое стекнува резидентен статус во странство не го одјавува својот статус во Македонија, што е една од главните слабости на постојните регистри.

„Затоа не можеме единствено да се потпираме на еден административен регистар. Во рамки на статистичкиот регистар на население користиме повеќе регистри и статистичка методологија која овозможува точно детектирање на резидентноста”, рече тој.

Во однос на препораката на Уставниот суд, Станков беше јасен:

„Нема потреба од опфаќање на нерезидентното население, затоа што целта на пописот е детерминација на резидентното население – населението кое живее во државата. Тоа е и основна статистичка дефиниција”, појасни директорот на ДЗС.

Закон најмалку една година пред пописот

Станков потсети дека според статистичките стандарди, законот за попис треба да биде донесен најмалку една година пред спроведувањето, додавајќи дека денес државата е „многу поспремна” за електронски попис во споредба со пред пет или десет години.