Трамп: Сериозно размислувам за повлекување на САД од НАТО – „Алијансата е хартиен тигар”

Американскиот претседател Доналд Трамп во интервју за британскиот Telegraph изјави дека сериозно размислува за повлекување на САД од НАТО, оценувајќи ја Алијансата како „хартиен тигар” и доведувајќи го во прашање принципот на колективна одбрана. Изјавата доаѓа во момент на длабоки тензии со европските сојузници околу конфликтот со Иран и Ормускиот Теснец.

„НАТО никогаш не ме убеди”

Во интервјуто за Telegraph, Трамп беше исклучително остар кон западниот безбедносен сојуз.

„НАТО никогаш не ме убеди. Отсекогаш знаев дека се хартиен тигар, а тоа го знае и Путин”, изјави американскиот претседател, додавајќи дека сериозно ја разгледува можноста САД да излезат од Алијансата.

Тој ја оцени денешната НАТО како „непрепознатлива” и директно го доведе во прашање нејзиниот капацитет и смисла.

Европските сојузници на мета

Трамповата изјава доаѓа по новите критики кон европските партнери, кои според него:

• Не дале доволна поддршка во конфликтот со Иран
• Не помогнале во обезбедувањето на пловидбата низ Ормускиот Теснец
• Очекуваат САД безусловно да ја носат главната тежина во безбедносните кризи

Трамп веќе неколку дена ја доведува во прашање и обврската на САД кон членот 5 од НАТО – принципот дека напад врз една членка е напад врз сите.

„САД им помагаа на други земји, вклучително и на Украина, иако тоа не беше наш проблем”, порача тој.

Министерот за одбрана одби да ја потврди колективната одбрана

Дополнителна загриженост предизвика и ставот на американскиот министер за одбрана Пит Хегсет, кој одби јасно да ја потврди американската посветеност на колективната одбрана, велејќи дека „тоа е прашање за претседателот”.

Ваквите пораки се толкуваат како уште еден сигнал дека Вашингтон сè поотворено го преиспитува односот кон Алијансата.

Најдиректна закана досега

Трамп и претходно се закануваше со дистанцирање од НАТО, но новата изјава е најдиректна досега и доаѓа во особено чувствителен момент за европската безбедност.

Формално, САД не можат со една изјава да излезат од НАТО – процесот бара конгресна процедура. Сепак, самото отворање на таква можност веќе создава политички потрес во трансатлантските односи и поттикнува дебата за тоа дали Европа мора итно да гради сопствени одбранбени капацитети независни од Вашингтон.